Thực tập sinh về nước muốn quay lại Nhật Bản có được không? Nên đi theo diện nào? Tokutei, du học hay kỹ sư sẽ phù hợp hơn? Đây là những câu hỏi được rất nhiều thực tập sinh kỹ năng quan tâm sau khi hoàn thành chương trình làm việc tại Nhật và trở về Việt Nam.
Thực tế, số lượng thực tập sinh mong muốn quay lại Nhật Bản ngày càng tăng. Sau nhiều năm sinh sống và làm việc tại Nhật, nhiều người nhận ra rằng Nhật Bản không chỉ là nơi giúp họ tích lũy tài chính mà còn mang đến cơ hội phát triển nghề nghiệp, nâng cao trình độ tiếng Nhật và xây dựng tương lai lâu dài.
Tuy nhiên, không phải ai cũng hiểu rõ những con đường có thể quay lại Nhật sau khi về nước. Việc lựa chọn sai lộ trình có thể khiến bạn mất nhiều thời gian, chi phí và bỏ lỡ cơ hội tốt.
Trong bài viết này, Totoro sẽ giúp bạn hiểu rõ tất cả các diện có thể quay lại Nhật Bản, điều kiện cần đáp ứng, ưu nhược điểm của từng hình thức và cách lựa chọn lộ trình phù hợp nhất với bản thân.
Vì sao ngày càng nhiều thực tập sinh muốn quay lại Nhật Bản?
Nếu như trước đây đa số thực tập sinh sang Nhật với mục tiêu kiếm vốn rồi về nước lập nghiệp thì hiện nay suy nghĩ đó đã thay đổi khá nhiều.
Sau khi trở về Việt Nam, nhiều người bắt đầu nhìn lại hành trình của mình và nhận ra những giá trị mà thời gian làm việc tại Nhật mang lại.
Thu nhập tại Nhật vẫn hấp dẫn hơn
Đây là lý do thực tế nhất.
Trong nhiều ngành nghề phổ thông tại Việt Nam, mức thu nhập thường khó đạt được như khi làm việc tại Nhật Bản.
Đặc biệt với những người đã từng làm việc tại Nhật từ 3 đến 5 năm, việc quay lại Nhật thường giúp họ nhanh chóng đạt được mức thu nhập ổn định hơn nhờ kinh nghiệm sẵn có.
Nhiều thực tập sinh sau khi về nước thử tìm việc nhưng nhận thấy mức lương không đáp ứng được kế hoạch tài chính của bản thân như:
- Mua nhà.
- Mua xe.
- Hỗ trợ gia đình.
- Kinh doanh riêng.
- Tích lũy vốn cho tương lai.
Vì vậy, Nhật Bản tiếp tục trở thành lựa chọn đáng cân nhắc.
Đã quen với môi trường sống và làm việc tại Nhật
Sau nhiều năm sinh sống tại Nhật, phần lớn thực tập sinh đã thích nghi với:
- Văn hóa Nhật Bản.
- Kỷ luật lao động.
- Phong cách làm việc chuyên nghiệp.
- Môi trường sống an toàn.
- Hệ thống giao thông và dịch vụ hiện đại.
Khi trở về Việt Nam, không ít người cảm thấy khó hòa nhập với môi trường làm việc mới hoặc chưa tìm được công việc phù hợp với năng lực.
Muốn có cơ hội nghề nghiệp tốt hơn
Nhiều thực tập sinh nhận ra rằng chương trình thực tập sinh chỉ là bước khởi đầu.
Trong thời gian ở Nhật, họ tích lũy được:
- Kinh nghiệm thực tế.
- Tác phong làm việc.
- Tiếng Nhật cơ bản.
- Hiểu biết về doanh nghiệp Nhật.
Nếu biết tận dụng những lợi thế này, họ hoàn toàn có thể phát triển lên những vị trí tốt hơn thay vì chỉ dừng lại ở công việc lao động phổ thông.
Muốn học tập và nâng cao trình độ
Một thực tế khá phổ biến là nhiều thực tập sinh trong thời gian làm việc tại Nhật tập trung kiếm tiền nên chưa có điều kiện đầu tư cho việc học.
Tiếng Nhật thường chỉ ở mức giao tiếp công việc.
Bằng cấp chuyên môn gần như không thay đổi.
Sau khi về nước, nhiều người nhận ra rằng muốn phát triển lâu dài cần phải học thêm để nâng cao năng lực cạnh tranh.
Thực tập sinh về nước có được quay lại Nhật Bản không?
Câu trả lời là CÓ.
Việc hoàn thành chương trình thực tập sinh và trở về nước không đồng nghĩa với việc không thể quay lại Nhật.
Ngược lại, những người đã từng sinh sống và làm việc tại Nhật thường có nhiều lợi thế hơn ứng viên mới.
Tuy nhiên, để quay lại Nhật, thực tập sinh cần đáp ứng một số điều kiện cơ bản như:
- Hoàn thành chương trình thực tập sinh đúng quy định (hoặc nghỉ ngang vẫn phải đầy đủ giấy tờ, sơ yếu lí lịch,…)
- Không vi phạm pháp luật Nhật Bản.
- Không thuộc diện cấm nhập cảnh.
- Không bỏ trốn khỏi nơi làm việc.
- Đáp ứng điều kiện của loại visa muốn xin.
Nếu đáp ứng những yêu cầu trên, cơ hội quay lại Nhật là hoàn toàn khả thi.
Những diện phổ biến để thực tập sinh quay lại Nhật Bản
Hiện nay có 3 hướng đi chính được nhiều thực tập sinh lựa chọn.
Diện 1: Kỹ năng đặc định (Tokutei Gino)
Đây là con đường phổ biến nhất hiện nay.
Chương trình Kỹ năng đặc định được Chính phủ Nhật Bản triển khai nhằm giải quyết tình trạng thiếu hụt lao động trong nhiều ngành nghề.
Đối với thực tập sinh đã hoàn thành chương trình thực tập kỹ năng số 2 hoặc số 3 đúng quy định, việc chuyển sang Tokutei thường thuận lợi hơn rất nhiều.
Ưu điểm của Tokutei
- Mức lương cao hơn thực tập sinh.
- Có thể chuyển công ty trong cùng ngành nghề.
- Nhiều cơ hội việc làm.
- Chế độ đãi ngộ tốt hơn.
- Thời gian làm việc dài hơn.
- Có cơ hội phát triển nghề nghiệp.
Những ngành nghề tuyển dụng nhiều
- Cơ khí.
- Xây dựng.
- Nông nghiệp.
- Chế biến thực phẩm.
- Nhà hàng khách sạn.
- Điều dưỡng.
- Vệ sinh tòa nhà.
- Ngư nghiệp.
Ai phù hợp với Tokutei?
- Muốn quay lại Nhật nhanh.
- Muốn tiếp tục đi làm ngay.
- Muốn tăng thu nhập.
- Không có nhu cầu học thêm dài hạn.
Những hạn chế khi quay lại Nhật theo diện Kỹ năng đặc định (Tokutei)
Mặc dù Tokutei đang là lựa chọn phổ biến nhất đối với thực tập sinh sau khi về nước, nhưng không phải ai cũng đủ điều kiện để tham gia.
Không phải ngành nghề nào cũng chuyển được sang Tokutei
Nhiều thực tập sinh cho rằng chỉ cần từng đi Nhật là có thể quay lại theo diện Tokutei. Tuy nhiên, việc chuyển đổi còn phụ thuộc vào ngành nghề đã tham gia và các quy định của chương trình tại thời điểm đăng ký.
Trong một số trường hợp, người lao động có thể phải tham gia các kỳ thi đánh giá kỹ năng hoặc bổ sung điều kiện cần thiết trước khi đủ điều kiện ứng tuyển.
Yêu cầu về tiếng Nhật
Dù tiêu chuẩn tiếng Nhật của Tokutei không quá cao, người lao động vẫn cần có khả năng giao tiếp và đáp ứng yêu cầu của doanh nghiệp tuyển dụng.
Đối với những thực tập sinh đã về nước nhiều năm, khả năng tiếng Nhật có thể giảm sút đáng kể nếu không thường xuyên sử dụng. Đây là lý do nhiều hồ sơ phải mất thời gian ôn tập và thi lại chứng chỉ tiếng Nhật.
Nguồn tuyển dụng phụ thuộc vào từng thời điểm
Không phải lúc nào cũng có sẵn đơn hàng phù hợp với kinh nghiệm và mong muốn của người lao động.
Có những ngành tuyển dụng rất nhiều, nhưng cũng có những ngành số lượng đơn hàng hạn chế hoặc yêu cầu cao hơn về kinh nghiệm và tiếng Nhật.
Chưa giải quyết được bài toán bằng cấp
Tokutei giúp người lao động quay lại Nhật để làm việc nhưng không mang lại bằng cấp chuyên môn.
Đây là điểm mà nhiều thực tập sinh bắt đầu quan tâm khi nghĩ đến tương lai lâu dài. Sau nhiều năm đi làm, nếu vẫn chưa có bằng cấp hoặc chuyên môn rõ ràng, cơ hội phát triển nghề nghiệp có thể bị giới hạn.
Diện 2: Du học Nhật Bản
Đây là xu hướng đang tăng rất mạnh trong vài năm gần đây.
Nhiều người nghĩ rằng du học chỉ dành cho học sinh mới tốt nghiệp THPT.
Thực tế, ngày càng có nhiều thực tập sinh về nước lựa chọn quay lại Nhật theo diện du học.
Vì sao du học Nhật Bản đang trở thành lựa chọn của nhiều thực tập sinh sau khi về nước?
Nếu Tokutei giúp thực tập sinh quay lại Nhật để tiếp tục làm việc và gia tăng thu nhập, còn visa kỹ sư yêu cầu bằng cấp và chuyên môn tương đối cao, thì du học Nhật Bản lại được xem là một bước đệm giúp giải quyết những hạn chế mà nhiều thực tập sinh đang gặp phải.
Đó cũng là lý do trong những năm gần đây, ngày càng nhiều thực tập sinh sau khi kết thúc hợp đồng tại Nhật lựa chọn quay lại theo diện du học.
Biến kinh nghiệm làm việc thành lợi thế thực sự
Thực tế, sau 3 – 5 năm làm việc tại Nhật, đa số thực tập sinh đều tích lũy được rất nhiều kinh nghiệm.
Họ hiểu văn hóa Nhật Bản, quen với môi trường sống, biết cách giao tiếp trong công việc và có khả năng thích nghi tốt hơn những người chưa từng sang Nhật.
Tuy nhiên, kinh nghiệm thôi là chưa đủ.
Nhiều doanh nghiệp Nhật vẫn đánh giá ứng viên dựa trên trình độ tiếng Nhật và bằng cấp chuyên môn.
Du học chính là cách giúp thực tập sinh bổ sung những mảnh ghép còn thiếu để biến kinh nghiệm thành lợi thế cạnh tranh thực sự trên thị trường lao động.
Nâng cao tiếng Nhật một cách bài bản
Đây là lợi ích lớn nhất.
Phần lớn thực tập sinh sử dụng tiếng Nhật chủ yếu trong công việc. Vì vậy khả năng giao tiếp đời sống có thể khá tốt nhưng kỹ năng học thuật, viết email, báo cáo hoặc giao tiếp trong môi trường văn phòng thường còn hạn chế.
Khi theo học tại các trường Nhật ngữ, người học được đào tạo bài bản về:
- Ngữ pháp.
- Từ vựng.
- Kỹ năng nghe nói đọc viết.
- Giao tiếp trong môi trường học tập và doanh nghiệp.
- Luyện thi JLPT.
Tiếng Nhật tốt hơn không chỉ giúp xin việc dễ hơn mà còn mở ra nhiều cơ hội nghề nghiệp với mức thu nhập cao hơn.
Bổ sung bằng cấp còn thiếu
Đây là vấn đề mà rất nhiều thực tập sinh gặp phải.
Trong thời gian đi làm, mục tiêu chính thường là kiếm tiền nên nhiều người chưa có cơ hội học lên cao đẳng hoặc đại học.
Điều này khiến họ gặp khó khăn khi muốn chuyển sang các công việc yêu cầu chuyên môn hoặc visa kỹ sư.
Du học giúp người học có cơ hội:
- Học trường chuyên môn.
- Học cao đẳng.
- Học đại học.
- Học các ngành nghề đang thiếu nhân lực tại Nhật.
Sau khi tốt nghiệp, cơ hội việc làm sẽ rộng mở hơn rất nhiều so với khi chỉ có kinh nghiệm lao động phổ thông.
Mở rộng cơ hội nghề nghiệp ngoài ngành nghề cũ
Một thực tế khá phổ biến là nhiều thực tập sinh không muốn gắn bó lâu dài với ngành nghề đã làm trước đây.
Ví dụ:
- Thực tập sinh xây dựng muốn chuyển sang thiết kế hoặc quản lý thi công.
- Thực tập sinh chế biến thực phẩm muốn học kinh doanh hoặc quản lý nhà hàng.
- Thực tập sinh cơ khí muốn phát triển theo hướng kỹ thuật hoặc kỹ sư.
Nếu tiếp tục đi Tokutei, người lao động thường sẽ làm trong nhóm ngành tương tự.
Trong khi đó, du học tạo cơ hội học tập và chuyển hướng nghề nghiệp theo mong muốn của bản thân.
Tăng cơ hội chuyển sang visa kỹ sư
Đây là mục tiêu của rất nhiều thực tập sinh.
Rất nhiều người đã có kinh nghiệm làm việc nhưng lại thiếu bằng cấp phù hợp để xin visa kỹ sư.
Du học chính là cầu nối giúp giải quyết vấn đề đó.
Sau khi tốt nghiệp trường chuyên môn hoặc đại học tại Nhật, người học có thể ứng tuyển vào các vị trí chuyên môn và chuyển sang visa kỹ sư nếu đáp ứng điều kiện tuyển dụng.
So với việc về Việt Nam học rồi mới tìm đường quay lại Nhật, học tập trực tiếp tại Nhật thường giúp người học tiếp cận doanh nghiệp và cơ hội việc làm thuận lợi hơn.
Tạo nền tảng cho kế hoạch lâu dài tại Nhật
Nhiều thực tập sinh khi mới sang Nhật chỉ nghĩ đến việc làm vài năm để tích lũy tài chính.
Nhưng sau khi trải nghiệm cuộc sống tại Nhật, họ bắt đầu có những mục tiêu dài hạn hơn.
Có người muốn phát triển sự nghiệp tại Nhật.
Có người muốn xây dựng cuộc sống ổn định hơn.
Có người muốn làm việc trong môi trường chuyên môn thay vì lao động phổ thông.
Để đạt được những mục tiêu đó, tiếng Nhật và bằng cấp gần như là điều kiện bắt buộc.
Du học không chỉ giúp quay lại Nhật mà còn giúp xây dựng nền tảng vững chắc cho tương lai.
Tận dụng lợi thế của người đã từng sống tại Nhật
So với học sinh mới tốt nghiệp THPT hoặc người lần đầu sang Nhật, thực tập sinh có rất nhiều lợi thế.
Họ đã quen:
- Cuộc sống tại Nhật.
- Văn hóa Nhật Bản.
- Giao thông.
- Cách làm việc.
- Các thủ tục sinh hoạt hàng ngày.
Nhờ đó, quá trình thích nghi khi quay lại Nhật thường dễ dàng hơn rất nhiều.
Người học có thể tập trung vào việc học tập và phát triển bản thân thay vì mất nhiều thời gian làm quen với môi trường mới.
Du học không chỉ là quay lại Nhật, mà là nâng cấp bản thân
Nếu Tokutei giúp bạn quay lại Nhật nhanh hơn để tiếp tục đi làm, thì du học giúp bạn chuẩn bị cho những cơ hội lớn hơn trong tương lai.
Đó không đơn thuần là việc đổi một loại visa khác, mà là quá trình nâng cao tiếng Nhật, bổ sung bằng cấp, mở rộng cơ hội nghề nghiệp và tạo nền tảng để phát triển sự nghiệp lâu dài tại Nhật Bản.
Đây cũng chính là lý do ngày càng nhiều thực tập sinh sau khi về nước lựa chọn quay lại Nhật theo diện du học thay vì tiếp tục đi làm ngay.
Diện 3: Visa kỹ sư
Nếu Tokutei giúp tăng thu nhập thì visa kỹ sư là mục tiêu lâu dài của rất nhiều thực tập sinh.
Đây là diện dành cho lao động có chuyên môn.
Những lợi thế nổi bật
- Thu nhập cao.
- Công việc ổn định.
- Cơ hội thăng tiến tốt.
- Visa dài hạn.
- Có thể bảo lãnh gia đình trong một số trường hợp.
- Dễ xây dựng sự nghiệp lâu dài.
Điều kiện cơ bản
- Có bằng cao đẳng hoặc đại học phù hợp.
- Có doanh nghiệp tuyển dụng.
- Đáp ứng yêu cầu chuyên môn.
- Trình độ tiếng Nhật phù hợp.
Ai phù hợp?
- Đã có bằng cấp.
- Có định hướng nghề nghiệp rõ ràng.
- Muốn phát triển lâu dài tại Nhật.
Những hạn chế khi quay lại Nhật theo diện kỹ sư
Visa kỹ sư là mục tiêu của rất nhiều thực tập sinh, nhưng trên thực tế đây cũng là diện có điều kiện tương đối khắt khe.
Bắt buộc phải có bằng cấp phù hợp
Đây là rào cản lớn nhất.
Khác với Tokutei, kinh nghiệm làm việc thực tế thường không đủ để xin visa kỹ sư nếu người lao động không có bằng cao đẳng hoặc đại học liên quan đến công việc tuyển dụng.
Rất nhiều thực tập sinh đã có nhiều năm kinh nghiệm làm việc tại Nhật nhưng vẫn chưa đủ điều kiện chuyển sang diện kỹ sư vì thiếu bằng cấp phù hợp.
Trình độ tiếng Nhật thường cao hơn
Các doanh nghiệp tuyển kỹ sư thường yêu cầu khả năng giao tiếp và xử lý công việc bằng tiếng Nhật tốt hơn so với lao động phổ thông.
Người lao động có thể phải tham gia phỏng vấn trực tiếp bằng tiếng Nhật và sử dụng tiếng Nhật trong công việc hàng ngày.
Hồ sơ tuyển dụng cạnh tranh hơn
Số lượng vị trí kỹ sư không thiếu, nhưng yêu cầu tuyển dụng thường cao hơn.
Doanh nghiệp sẽ xem xét nhiều yếu tố như:
- Bằng cấp.
- Kinh nghiệm chuyên môn.
- Trình độ tiếng Nhật.
- Kỹ năng nghề nghiệp.
Vì vậy, không phải thực tập sinh nào cũng có thể chuyển ngay sang diện kỹ sư sau khi về nước.
Cần thời gian chuẩn bị dài hơn
Nếu chưa có bằng cấp hoặc tiếng Nhật chưa đáp ứng yêu cầu, người lao động sẽ cần thêm thời gian học tập và hoàn thiện hồ sơ.
Đây cũng là lý do nhiều thực tập sinh lựa chọn quay lại Nhật theo diện du học trước, sau đó mới chuyển sang visa kỹ sư khi đã có bằng cấp và năng lực phù hợp.
Thực tập sinh nên chọn Tokutei, du học hay kỹ sư?
Đây là câu hỏi mà Totoro nhận được rất nhiều.
Thực tế không có lựa chọn nào tốt nhất cho tất cả mọi người.
Nên chọn Tokutei nếu:
- Muốn quay lại Nhật sớm.
- Muốn tiếp tục đi làm.
- Muốn tăng thu nhập ngay.
Nên chọn du học nếu:
- Tiếng Nhật còn yếu.
- Chưa có bằng cấp.
- Muốn đầu tư cho tương lai.
- Muốn chuyển ngành nghề.
Nên chọn kỹ sư nếu:
- Đã có bằng cao đẳng hoặc đại học.
- Muốn làm việc chuyên môn.
- Muốn xây dựng sự nghiệp lâu dài.
Thực tế, nhiều thực tập sinh sau khi về nước nhận ra rằng điểm yếu lớn nhất của mình không nằm ở kinh nghiệm làm việc mà nằm ở tiếng Nhật và bằng cấp. Tokutei giúp quay lại Nhật nhanh hơn, còn kỹ sư lại yêu cầu điều kiện cao hơn. Chính vì vậy, ngày càng nhiều thực tập sinh lựa chọn du học Nhật Bản như một bước đệm để bổ sung những gì còn thiếu, mở rộng cơ hội việc làm và tạo nền tảng vững chắc cho tương lai lâu dài tại Nhật.
Những sai lầm khiến thực tập sinh khó quay lại Nhật
Chỉ tập trung kiếm tiền mà không học tiếng
Đây là sai lầm phổ biến nhất.
Nhiều người làm việc 3 đến 5 năm tại Nhật nhưng trình độ tiếng Nhật gần như không thay đổi.
Điều này khiến cơ hội phát triển sau khi về nước bị hạn chế.
Không có kế hoạch từ sớm
Nhiều thực tập sinh chỉ bắt đầu tìm hiểu khi đã về nước.
Lúc này có thể bỏ lỡ nhiều cơ hội phù hợp.
Không bổ sung bằng cấp
Trong bối cảnh thị trường lao động ngày càng cạnh tranh, bằng cấp vẫn là một lợi thế quan trọng.
Lựa chọn đơn vị tư vấn thiếu kinh nghiệm
Một lộ trình phù hợp sẽ giúp tiết kiệm thời gian, chi phí và tăng khả năng thành công.
Lộ trình lý tưởng dành cho thực tập sinh muốn quay lại Nhật
Nếu chưa biết bắt đầu từ đâu, bạn có thể tham khảo lộ trình sau:
Bước 1
Đánh giá lại:
- Trình độ tiếng Nhật.
- Bằng cấp hiện có.
- Kinh nghiệm làm việc.
- Mục tiêu tương lai.
Bước 2
Xác định hướng đi:
- Tokutei.
- Du học.
- Kỹ sư.
Bước 3
Chuẩn bị hồ sơ.
Bước 4
Nâng cao tiếng Nhật.
Bước 5
Tìm kiếm đơn vị hỗ trợ uy tín để được tư vấn lộ trình phù hợp.
Câu hỏi thường gặp (FAQ)
Thực tập sinh về nước bao lâu thì có thể quay lại Nhật?
Tùy theo từng chương trình và hồ sơ cá nhân. Nhiều trường hợp có thể quay lại sau khi hoàn thiện hồ sơ và đáp ứng điều kiện của visa mới.
Thực tập sinh có thể quay lại Nhật theo diện du học không?
Có. Đây là lựa chọn ngày càng phổ biến đối với những người muốn nâng cao tiếng Nhật và bằng cấp.
Không có bằng đại học có thể quay lại Nhật không?
Có. Tokutei là một trong những lựa chọn phù hợp với nhiều thực tập sinh chưa có bằng cao đẳng hoặc đại học.
Đi Tokutei hay du học tốt hơn?
Điều này phụ thuộc vào mục tiêu của từng người. Tokutei phù hợp với người muốn đi làm ngay, còn du học phù hợp với người muốn đầu tư cho tương lai dài hạn.
Thực tập sinh bỏ trốn có quay lại Nhật được không?
Khả năng rất khó và phụ thuộc vào từng trường hợp cụ thể. Việc vi phạm quy định có thể ảnh hưởng đến quá trình xin visa trong tương lai.
Kết luận
Hoàn thành chương trình thực tập sinh và trở về Việt Nam không đồng nghĩa với việc cánh cửa đến Nhật Bản khép lại. Với kinh nghiệm làm việc, sự hiểu biết về văn hóa và môi trường sống tại Nhật, thực tập sinh vẫn có nhiều cơ hội quay lại theo các diện như Tokutei, kỹ sư hoặc du học.
Tuy nhiên, mỗi con đường đều có những yêu điểm và điều kiện riêng. Nếu Tokutei phù hợp với những người muốn nhanh chóng quay lại làm việc, visa kỹ sư yêu cầu cao hơn về bằng cấp và chuyên môn. Trong khi đó, du học lại là lựa chọn giúp bổ sung tiếng Nhật, bằng cấp và mở rộng cơ hội nghề nghiệp trong tương lai.
Điều quan trọng không chỉ là quay lại Nhật Bản, mà là lựa chọn lộ trình phù hợp để tạo nền tảng tốt hơn cho sự nghiệp và cuộc sống sau này.
Liên hệ Totoro để được tư vấn lộ trình phù hợp nhất với hồ sơ và mục tiêu của bạn.
